Kullanım kılavuzu

Kurulumdan ilk zile kadar

Hangi paketi seçmeliyim?

Windows kurulumu

1. OkulZili-Kurulum-<sürüm>.exe dosyasını indirin.
2. Dosyanın SHA-256 değerini doğrulayın.
3. Kurulum sihirbazındaki adımları tamamlayın.
4. Başlat menüsünden Okul Zili uygulamasını açın.

Pardus / Linux kurulumu

Paketin çalışması için python3 ve python3-tk gerekir. Ses ortamınıza göre pipewire-bin, pulseaudio-utils veya alsa-utils paketlerinden biri kurulu olmalıdır. Uygulama verileri ~/.local/share/okul-zili altında tutulur.

İlk açılış

1. 6–12 rakamdan oluşan yönetici PIN'i belirleyin.
2. Okul adını ve zil ses çıkışını girin; başka bir şey sorulmaz.
3. Uygulama, 08:20'de başlayan 8 derslik hazır bir programla doğrudan Ders zilleri sayfasında açılır. Okulunuzun düzenini orada tam gün ya da ikili eğitim seçerek kurun; varsayılan saatleri tümüyle silmek için Sıfırla ve yeniden oluştur düğmesini kullanın.
4. Örnek sesleri test edin; yanlış bir yayında üst bölümdeki Sesi durdur düğmesini kullanın.

Sonraki açılışlarda ziller kimseyi beklemez: uygulama salt görüntüleme yetkisiyle kendiliğinden çalışmaya başlar, elektrik kesintisi sonrası bilgisayar açıldığında PIN girilmese de zil düzeni sürer. Ayar değiştirmek için giriş penceresini veya üst çubuktaki Giriş düğmesini kullanın. Art arda hatalı PIN girişleri artan bekleme süresiyle yavaşlatılır. Bilgisayarın başından ayrılırken üst çubuktaki Kilitle düğmesi oturumu tek tıkla salt görüntülemeye indirir; ziller çalmaya devam eder, yönetim işlevleri yeniden PIN ister.

Ders programını hazırlama

Haftalık program ekranında günü seçin ve Eğitim modeli alanından tam gün ya da ikili eğitimi belirleyin. İkili eğitimde önce Sabah, sonra Öğleden sonra oturumunu düzenlersiniz; her oturumun ilk ders saati, ders sayısı, süreleri ve öğrenci zili farkı birbirinden bağımsızdır. Oturumlar arasında geçerken girdikleriniz korunur; kaydederken oturumlar çakışırsa uygulama öğleden sonrayı sabahın bitişinden sonraya taşımayı önerir.

Normal derslerde Blok düzeni alanını boş bırakın. Blok ders uygulanıyorsa toplamı ders sayısına eşit bir desen yazın (örneğin 2+2+1+1); bu durumda blok içindeki ara ziller çalmaz. Ardından Oturumu hesapla ve kaydet düğmesine basın.

Blok içindeki ders sınırlarında öğretmen değişimini duyurmak isterseniz Blok içi sınıf değişim zili seçeneğini açık bırakın. Bu zil teneffüs oluşturmaz, beş saniye çalar ve haftalık program tablosunda ayrı bir sütunda görünür. Oturum bazında kapatabilir, sesini Sesler ve sirenler sayfasından değiştirebilirsiniz.

Oturum çakışması, aynı dakikaya denk gelen geçiş zilleri, blok içine düşen öğle arası ve fazla kısa teneffüsler kaydedilmeden önce engellenir; ekrandaki uyarıya göre saatleri düzeltin.

Tablodaki bir satıra çift tıklayarak yalnızca o blok veya dersin öğrenci zili, öğretmen zili ve bitiş saatini elle düzeltebilirsiniz. Hazırladığınız düzeni aynı tekli/ikili ve blok yapısını kullanan diğer günlere Günlere uygula ile kopyalayabilirsiniz.

Ders akışının dışındaki anons, tören ve özel ziller Ek olaylar penceresinden yönetilir: gün seçip olay ekler, düzenler veya silersiniz. Bu olaylar ders akışından ayrı tutulur; oturumu yeniden hesaplamak ya da genel ayarları kaydetmek onları silmez.

Takvim ve tatiller

Akademik takvim ekranından ders yılı, dönem, ara tatil ve yarıyıl tarihlerini düzenleyin. Türkiye'nin sabit resmî tatilleri ile 28 Ekim ve dinî bayram arifelerindeki yarım gün kuralı uygulama tarafından yerel olarak hesaplanır. Ramazan ve Kurban Bayramı tarihleri yönetim panelinden ayrıca girilir.

Tören kuralları günün programının üzerine biner: aynı güne birden çok tören ekleyebilirsiniz (ikili eğitimde sabah ve öğle İstiklâl Marşı gibi), tören o günün normal, kısaltılmış, sınav ya da telafi programını silmez, yalnız aynı saatteki zilin yerine geçer. Tatil kuralı olan günde yalnız tören çalar. Gün içinde eklenen ya da adı değiştirilen bir kural, o gün çoktan çalmış zilleri yeniden çaldırmaz.

Ses ve yayın güvenliği

• Ses önizlemesini istediğiniz an Sesi durdur düğmesiyle kesin.
• Tören ve tatbikat yayınları başlamadan önce onay penceresini dikkatle okuyun.
• Ses cihazını değiştirdikten sonra Sistem kontrolü ekranını çalıştırın; program cihazı beş dakikada bir arka planda da denetler ve USB ses kartı çekilirse genel durum paneli kritik uyarıya geçer.
• Okulda kullanım hakkı bulunmayan müzik veya anons dosyalarını programa eklemeyin.
• Genel durum panelindeki UYARI satırları kaçırılan, bekletilen, sessize alınan ya da duraklatma sırasında atlanan zilleri saatiyle gösterir; aynı uyarı sistem tepsisinden de bildirilir. Durumu gördükten sonra Uyarıları onayla ile kutuyu temizleyin.
• Uzun bir yayın (AFAD ikazı, 10 Kasım akışı, elle başlatılan tören) sürerken saati gelen zil kaçırılmaz; yayın bitince çalar. Zilleri duraklattığınız sürede vadesi gelen ziller ise çalmaz ve sürdürünce topluca çalmaz.

Zil, marş, anons ve ikaz kayıtları kurulum paketinin içinde gelir; program çalışmak için hiçbir ses dosyasını internetten indirmez.

Teneffüs müziği

Sesler ve sirenler sayfasındaki Teneffüste hafif müzik seçeneğini açın, kamu malı beste havuzundan parçayı ve ses düzeyini seçip kaydedin. Varsayılan düzey %20, izin verilen üst sınır %40'tır ve seçenek varsayılan olarak kapalı gelir.

Müzik yalnızca ders bitişi ile aynı gün içindeki sıradaki zil arasında çalar. Sıradaki zilden bir saniye önce, bir tören veya tatbikat başlatıldığında ya da Sesi durdur düğmesine basıldığında kendiliğinden kesilir.

Zil ses düzeyi

Üst çubuktaki Yönetim düğmesinden Okul ve cihaz ayarları bölümünü açın. Zil ses düzeyi çubuğu öğrenci, öğretmen, teneffüs, tören ve tatbikat yayınlarının ortak seviyesini %0–100 arasında ayarlar. Teneffüs müziğinin ayrı ve daha düşük güvenlik sınırı bundan etkilenmez.

Yedek alma ve taşıma

Yönetim panelinden alınan yedek; program, takvim ve ses ayarlarını içerir, PIN ve günlük kayıtlarını içermez. Yedek karmayla doğrulanır; başka bir bilgisayarda aynı sürümle geri yüklenebilir.

İndirilen dosyayı doğrulama

Sürümle birlikte yayımlanan SHA256SUMS-<sürüm>.txt dosyasındaki değer ile indirdiğiniz paketin özetini karşılaştırın.

Windows PowerShell

Get-FileHash .\OkulZili-Kurulum-<sürüm>.exe -Algorithm SHA256

Çıktıdaki değer, sağlama toplamı dosyasındaki ilgili satırla aynı olmalıdır.

Sık karşılaşılan durumlar

Ses cihazı bulunamadı

Kabloyu ve Windows ses ayarlarını kontrol edin. Uygulamada Yönetim → Okul ve cihaz ayarları bölümünden cihazı yeniden seçin.

Program ekranı küçük görünüyor

Pencereyi büyütün veya F11 ile tam ekrana geçin. Uygulama Windows ekran ölçeklemesini destekler.

Zil çalmadı

Önce genel durum panelindeki UYARI satırına bakın: zilin kaçırıldığı, bekletildiği ya da sessize alındığı orada saatiyle yazar. Sistem kontrolü ekranında cihaz, ses dosyası, etkin program ve takvim denetimlerinin sonucunu inceleyin. Olay günlüğü sayfası her kaydın açıklamasını gösterir.

Yönetici PIN'i unutuldu

PIN'ler geri okunamaz. Uygulamayı tepsi menüsünden kapatın, veri dizinindeki (%LOCALAPPDATA%\OkulZili) profiller.json dosyasının adını değiştirin ve uygulamayı yeniden açın; ilk kurulumdaki gibi yeni yönetici PIN'i istenir. Zil programı, sesler ve günlükler etkilenmez; nöbetçi ve görüntüleme PIN'lerini yeniden tanımlayın.

Pencere kayboldu

Çarpı düğmesi programı kapatmaz. Windows'ta görev çubuğundaki gizli simgeler okundan Okul Zili simgesine çift tıklayın; Pardus'ta pencere görev çubuğuna küçültülür. Programı menüden ikinci kez başlatmak yeni kopya açmaz, çalışan pencereyi öne getirir.

Daha ayrıntılı belgeler için depodaki kullanım kılavuzuna ve sorun giderme belgesine bakabilirsiniz.